İÇİNDEKİLER
- •Araç değil, sonuç: 7x24 izlenen veritabanları
- •Kısaca: Araç Grupları
- •Değerlendirme Kriterleri
- •SQL Server’a Özel Ticari Araçlar
- •Çok Platformlu ve Genel İzleme Araçları
- •Açık Kaynak ve Yerleşik Çözümler
- •Hangi Durumda Hangi Seçenek?
- •İzleme ile Sağlık Kontrolü Arasındaki Fark
- •Aryasoft ile 7×24 İzleme
- •Sıkça Sorulan Sorular
- •Kaynaklar
- •İzleme aracı değil, gerçek müdahale
SQL Server izleme araçları üç gruba ayrılır: SQL Server’a özel ticari araçlar (Redgate Monitor, SolarWinds SQL Sentry, Idera SQL Diagnostic Manager, Quest Spotlight), birden fazla platformu izleyen genel gözlemlenebilirlik araçları (SolarWinds Database Performance Analyzer, Datadog Database Monitoring) ve açık kaynak veya yerleşik çözümler (Zabbix, Prometheus ve Grafana, Query Store, Extended Events). Doğru seçim; izlenecek sunucu sayısına, platform çeşitliliğine, ekibin yetkinliğine ve bütçeye bağlıdır. Hangi araç seçilirse seçilsin, değer araçtan değil, alarmları kimin ve nasıl değerlendirdiğinden gelir.
Bu rehber, SQL Server ortamları için izleme aracı seçen BT yöneticileri ve DBA’lar için hazırlandı. Fiyatlar ve özellikler sık değiştiği için karar vermeden önce üreticilerin güncel sayfalarını kontrol edin.
Araç değil, sonuç: 7x24 izlenen veritabanları
Aryasoft'un SLA modelinde alarmlar otomatik olarak talep açar, nöbetçi mühendis çözer ve tüm olaylar aylık raporda yer alır.
Kısaca: Araç Grupları
| Grup | Örnekler | Güçlü yönü | Dikkat |
|---|---|---|---|
| SQL Server’a özel ticari araçlar | Redgate Monitor, SolarWinds SQL Sentry, Idera SQL Diagnostic Manager, Quest Spotlight on SQL Server | Derin SQL Server bilgisi: bekleme analizi, blocking, deadlock, sorgu planları, hazır alarmlar | Lisans maliyeti; ayrı bir izleme veritabanı ve sunucusu gerektirebilir |
| Çok platformlu veritabanı izleme | SolarWinds Database Performance Analyzer, Datadog Database Monitoring | Farklı veritabanı platformlarını tek ekranda izleme; uygulama ve altyapı metrikleriyle birleştirme | SQL Server’a özgü derinlik araçtan araca değişir; bulut tabanlı ürünlerde veri konumu |
| Açık kaynak ve genel izleme | Zabbix, Prometheus ve Grafana | Lisans bedeli yok; altyapı izlemeyle aynı platformda | Kurulum ve SQL Server’a özgü metriklerin tanımlanması ekip emeği ister. |
| SQL Server’ın yerleşik özellikleri | Query Store, Extended Events, system_health, DMV’ler, SQL Server Agent alarmları | Ek maliyet yok; en ayrıntılı kaynak verisi | Merkezi panel, geçmiş eğilim ve alarm yönetimi için ek çalışma gerekir. |
Değerlendirme Kriterleri
Araçları karşılaştırmadan önce ihtiyaçlarınızı netleştirin. Aşağıdaki kriterler, demo görüşmelerinde sormanız gereken soruların çerçevesini oluşturur.
| Kriter | Sorulacak soru |
|---|---|
| Kapsam | Kaç instance izlenecek? Always On, failover cluster ve Azure SQL destekleniyor mu? |
| Platform çeşitliliği | SQL Server dışında Oracle, PostgreSQL veya MySQL de izlenecek mi? |
| Teşhis derinliği | Bekleme istatistikleri, blocking zincirleri, deadlock grafikleri ve sorgu planları geçmişe dönük görülebiliyor mu? |
| Alarm yönetimi | Eşikler özelleştirilebiliyor mu? Süre koşulu, bakım dönemi ve bildirim kanalları (e-posta, Teams, ticket sistemi) var mı? |
| Sisteme etkisi | İzlenen sunuculara ne kadar yük bindiriyor? Ajan kurulumu gerekiyor mu? |
| Veri konumu | İzleme verisi nerede saklanıyor? SaaS ise hangi bölgede? Sorgu metinleri kişisel veri içerebilir. |
| Raporlama | Yönetime ve denetime sunulabilecek eğilim raporları üretilebiliyor mu? |
| Toplam maliyet | Lisans modeli (instance, çekirdek veya abonelik), bakım bedeli, izleme sunucusu ve kurulum emeği |
Not
Sorgu metinleri ve parametreleri müşteri adı veya kimlik numarası gibi kişisel veriler içerebilir. Bulut tabanlı (SaaS) bir izleme ürünü seçiyorsanız, izleme verisinin hangi ülkede saklandığını KVKK değerlendirmenize dahil edin.
SQL Server’a Özel Ticari Araçlar
| Araç | Öne çıkan yönleri |
|---|---|
| Redgate Monitor | Önceki adıyla SQL Monitor. Web tabanlı arayüz, hazır alarm şablonları, sorgu ve bekleme analizi, büyük ortamlar için genel bakış ekranları. SQL Server’ın yanı sıra başka platformları da destekler; güncel listeyi üreticiden kontrol edin. |
| SolarWinds SQL Sentry | Önceki adıyla SentryOne SQL Sentry. Ayrıntılı performans panosu, blocking ve deadlock analizi, SQL Server Agent işleri için takvim görünümü. |
| Idera SQL Diagnostic Manager | Gerçek zamanlı ve geçmişe dönük performans izleme, sorgu analizi, alarm ve raporlama. |
| Quest Spotlight on SQL Server | Görsel teşhis ekranları, alarm yönetimi ve performans analizi. |
Bu araçların ortak gücü, SQL Server’a özgü bilgiyi hazır sunmalarıdır: bir DBA’nın el ile toplayacağı bekleme istatistiklerini, blocking zincirlerini ve plan değişikliklerini zaman çizelgesi üzerinde gösterirler. Seçim genellikle arayüz tercihi, lisans modeli ve mevcut ekosistemle uyuma göre yapılır. Karar vermeden önce kendi ortamınızda deneme sürümüyle en az iki hafta çalıştırmanızı öneririz.
Çok Platformlu ve Genel İzleme Araçları
SolarWinds Database Performance Analyzer, bekleme tabanlı analiz yaklaşımıyla SQL Server, Oracle, PostgreSQL ve MySQL gibi farklı platformları tek bir arayüzde izler. Birden fazla veritabanı platformu kullanan kurumlar için tutarlı bir görünüm sağlar.
Datadog Database Monitoring, veritabanı metriklerini uygulama performansı ve altyapı metrikleriyle aynı platformda birleştirir. Uygulama ekipleri zaten Datadog kullanıyorsa, bir yavaşlığın uygulamadan mı veritabanından mı kaynaklandığını aynı ekranda görmek önemli bir avantajdır. SaaS bir ürün olduğu için veri konumu ayrıca değerlendirilmelidir.
Açık Kaynak ve Yerleşik Çözümler
| Çözüm | Ne sağlar? | Not |
|---|---|---|
| Zabbix | SQL Server için hazır şablonlarla temel metrikler ve alarmlar; altyapı izlemeyle aynı platformda | Birçok kurumda zaten kurulu; SQL Server’a özgü derin teşhis için ek çalışma gerekir. |
| Prometheus ve Grafana | Metrik toplama ve esnek panolar; SQL Server için exporter’lar | Esnek ama kurulum ve bakım emeği yüksek |
| Query Store | Sorgu performansı ve plan değişikliklerinin kalıcı geçmişi | Veritabanı başına açılır; plan regresyonlarını bulmada en güçlü yerleşik araç |
| Extended Events ve system_health | Deadlock, uzun süren sorgular, hatalar | Hafif ve ayrıntılı; analiz için T-SQL bilgisi gerekir. |
| SQL Server Agent alarmları | Kritik hatalar (823, 824, 825, yüksek önem dereceleri) için bildirim | Her ortamda ilk gün açılması gereken temel güvence |
| sp_WhoIsActive | Anlık olarak çalışan sorguların ve blocking’in ayrıntılı görünümü | Ücretsiz, yaygın kullanılan bir topluluk aracı |
Yerleşik özelliklerin nasıl kullanılacağını Query Store, Extended Events ve SQL Server alert rehberlerimizde anlattık.
Hangi Durumda Hangi Seçenek?
| Durum | Önerimiz |
|---|---|
| Az sayıda SQL Server instance, sınırlı bütçe | Yerleşik özellikler (Query Store, Agent alarmları, Extended Events) ve mevcut altyapı izleme aracınız |
| Onlarca SQL Server instance, ayrılmış DBA ekibi | SQL Server’a özel ticari bir araç |
| SQL Server, Oracle ve PostgreSQL birlikte | Çok platformlu bir veritabanı izleme aracı veya platform başına uzman araçlar |
| Uygulama ekipleri zaten bir gözlemlenebilirlik platformu kullanıyor | O platformun veritabanı izleme modülü; SQL Server’a özgü derinliği ayrıca değerlendirin |
| 7×24 izleme ve müdahale ihtiyacı, kurum içi nöbet ekibi yok | Yönetilen bir izleme ve müdahale hizmeti |
Uyarı
En pahalı izleme aracı bile, alarmlara kimse bakmıyorsa işe yaramaz. Araç seçmeden önce “gece 3’te gelen kritik alarmı kim, kaç dakikada ele alacak?” sorusunu yanıtlayın. Bu sorunun yanıtı yoksa, öncelik araç değil süreçtir.
İzleme ile Sağlık Kontrolü Arasındaki Fark
İzleme araçları bugün olan sorunu gösterir: yüksek CPU, blocking, dolan disk. Yapısal riskleri ise genellikle göstermez: hatalı yapılandırma, test edilmemiş yedekler, gereksiz yüksek yetkiler, destek süresi biten sürümler. Bu riskler için periyodik bir sağlık kontrolü gerekir. Aryasoft’un SQL Server sağlık kontrollerinde kullandığı HELT360, salt okunur çalışan ve yalnızca yapılandırma kontrolleri yapan bir araçtır; izleme araçlarının yerine değil, yanına konumlanır. Ayrıntılar için veritabanı sağlık kontrolü rehberimize göz atabilirsiniz.
Aryasoft ile 7×24 İzleme
Aryasoft, müşterilerinin mevcut izleme altyapısıyla çalışır; araç değişikliği şart değildir. Önemli olan, doğru alarmların tanımlanması ve her alarmın sahibinin olmasıdır. SLA modelimizde izleme 7x24x365 sürer: alarmlar otomatik olarak talep açar, nöbetçi ekipteki mühendis çözer ve tüm olaylar aylık raporda yer alır. Hangi alarmların tanımlanması gerektiğini DBA alarm matrisi yazımızda, hizmet modellerini yönetilen veritabanı hizmetleri sayfamızda bulabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Kaynaklar
Ürün bilgileri Kasım 2026’da üreticilerin sayfalarından derlendi. Ürün adları, özellikler ve lisans modelleri değişebilir; güncel bilgiyi üreticilerden teyit edin.
- Redgate Monitor
- SolarWinds SQL Sentry
- SolarWinds Database Performance Analyzer
- Idera SQL Diagnostic Manager
- Quest Spotlight on SQL Server
- Datadog Database Monitoring
- Zabbix: MSSQL monitoring
- Microsoft Learn: Query Store
- Microsoft Learn: Use the system_health session
Veritabanı İzleme
İzleme aracı değil, gerçek müdahale
Aryasoft mevcut izleme altyapınızla çalışır, doğru alarmları tanımlar ve SLA modelinde 7×24 müdahale eder.
