Yeni bir proje için SQL Server kurarken ya da eski bir sunucuyu yenilerken iki karar birlikte verilir: hangi sürüm (2025, 2022, 2019…) ve hangi edition (Enterprise, Standard, Express, Developer). Yanlış sürüm, birkaç yıl içinde yeniden upgrade yapmak demektir; yanlış edition ise ya gereksiz lisans maliyeti ya da ihtiyaç duyulduğunda olmayan bir özellik.
Bu rehberde güncel destek tarihlerini, sürümler arasındaki farkları, edition sınırlarını ve hangi durumda hangi seçimin mantıklı olduğunu anlatıyoruz.
Hangi sürüm ve edition size uygun?
Aryasoft, iş yükünüzü, uygulama desteğini ve lisans maliyetini birlikte değerlendirir; doğru sürüm ve edition seçimini verilerle yapar.
Destek Tarihleri: Hangi Sürüm Hâlâ Destekleniyor?
Microsoft, SQL Server sürümlerini sabit bir yaşam döngüsüyle destekler: önce yeni özellik ve düzeltmelerin geldiği mainstream destek, ardından yalnızca güvenlik güncellemelerinin geldiği extended destek. Extended destek bittiğinde sürüm, ancak ücretli Extended Security Updates (ESU) ile güvenlik yaması almaya devam edebilir.
| Sürüm | Mainstream destek sonu | Extended destek sonu | Bugünkü durum |
|---|---|---|---|
| SQL Server 2025 | 7 Ocak 2031 | 7 Ocak 2036 | Güncel sürüm |
| SQL Server 2022 | 11 Ocak 2028 | 11 Ocak 2033 | Mainstream destekte |
| SQL Server 2019 | 28 Şubat 2025 | 8 Ocak 2030 | Yalnızca güvenlik güncellemesi |
| SQL Server 2017 | 11 Ekim 2022 | 12 Ekim 2027 | Yalnızca güvenlik güncellemesi |
| SQL Server 2016 | 13 Temmuz 2021 | 14 Temmuz 2026 | Destek bitti (ESU ile Temmuz 2029’a kadar) |
| SQL Server 2014 | 9 Temmuz 2019 | 9 Temmuz 2024 | Destek bitti (ESU ile Temmuz 2027’ye kadar) |
Uyarı
SQL Server 2016 ve 2014’ün extended desteği sona ermiştir. Bu sürümler, ESU satın alınmadıkça yeni güvenlik açıkları için yama almaz. Desteği bitmiş bir sürüm, siber sigorta, denetim ve regülasyon değerlendirmelerinde de giderek daha fazla sorun yaratır. Bu sürümlerdeyseniz upgrade’i planlamanın zamanı geçmiştir.
Yeni Bir Kurulum İçin Hangi Sürüm?
- SQL Server 2025: En uzun destek ömrüne sahip sürümdür. Uygulamanızın üreticisi 2025’i destekliyorsa yeni kurulumlar için ilk tercih olmalıdır.
- SQL Server 2022: Olgun, çok sayıda cumulative update almış ve 2028’e kadar mainstream destekte olan bir sürümdür. Uygulama üreticisi henüz 2025’i onaylamadıysa güvenli seçimdir.
- SQL Server 2019: Yeni kurulum için önerilmez; mainstream desteği 2025’te bitmiştir.
Türkiye’de pek çok kurum Logo, Mikro ya da Microsoft Dynamics gibi ERP’leri SQL Server üzerinde çalıştırır. Bu durumda belirleyici olan, ERP üreticisinin destek matrisidir: SQL Server sürümünü yükseltmeden önce üreticinin o sürümü ve compatibility level’ı desteklediğini doğrulayın.
SQL Server 2025 ile Neler Değişti?
- Yapay zekâ ve arama: Yerleşik vector veri tipi ve vektör arama fonksiyonları; veritabanı içinde anlamsal arama ve RAG senaryoları.
- Geliştirici özellikleri: Yerel JSON veri tipi ve düzenli ifade (regular expression) fonksiyonları.
- Eşzamanlılık: Optimized locking ile daha az kilit ve daha az blocking.
- Yedekleme: ZSTD algoritmasıyla daha verimli backup compression.
- Standard edition’a gelenler: Resource Governor ve Power BI Report Server artık Standard edition’da da kullanılabiliyor; Standard’ın donanım sınırları 32 çekirdek ve 256 GB’a yükseldi.
- Güvenlik varsayılanları: Kurulumla gelen yeni sürücüler bağlantıları varsayılan olarak şifreler; eski bağlantılar ve linked server’lar sertifika ayarı gerektirebilir.
Geçişin ayrıntılarını SQL Server 2025 upgrade rehberimizde anlatıyoruz.
Edition Seçimi
SQL Server 2025’te edition’lar ve temel sınırları şöyledir:
| Edition | İşlemci sınırı | Buffer pool sınırı | Kimin için? |
|---|---|---|---|
| Enterprise | İşletim sistemi sınırı | İşletim sistemi sınırı | Büyük, kritik iş yükleri; tam Always On, okunabilir secondary’ler |
| Standard | 4 soket veya 32 çekirdekten küçük olanı | 256 GB | Çoğu orta ölçekli iş uygulaması ve ERP |
| Express | 1 soket veya 4 çekirdekten küçük olanı | 1.410 MB, veritabanı başına 50 GB | Küçük uygulamalar, gömülü senaryolar |
| Developer (Enterprise Developer, Standard Developer) | Karşılık gelen edition ile aynı | Karşılık gelen edition ile aynı | Ücretsiz; yalnızca geliştirme ve test, üretimde kullanılamaz |
Web edition SQL Server 2025 ile sona ermiştir; 2022 ve önceki sürümlerde barındırma hizmeti sağlayıcıları üzerinden kullanılabilir.
Not
Standard edition’ın 2025’teki sınırları, birçok kurumun Enterprise ihtiyacını ortadan kaldırır. Enterprise’ı gerçekten gerektiren durumlar genellikle şunlardır: birden fazla veritabanı içeren ve okunabilir secondary’leri olan Always On grupları, 32 çekirdek ya da 256 GB’ın üzerinde buffer pool ihtiyacı ve online index işlemleri gibi kesintisiz bakım gereksinimleri.
Lisans modelleri, fiyatlar ve maliyeti düşürme yolları için SQL Server lisanslama rehberimize bakabilirsiniz.
Kurum İçi mi, Bulut mu?
Sürüm kararının bir ucu da platformdur:
- Kurum içi ya da sanal makine: Tam kontrol, mevcut lisansları kullanma imkânı ve regülasyonların veri konumu gerekliliklerine uyum.
- Azure SQL Managed Instance: SQL Server’a çok yakın uyumluluk; yedek, yama ve yüksek erişilebilirlik platform tarafından yönetilir.
- Azure SQL Database: Tek veritabanı odaklı, tamamen yönetilen hizmet; yeni ve bulut için tasarlanmış uygulamalara uygundur.
Bankacılık gibi regülasyona tabi sektörlerde birincil ve ikincil sistemlerin yurt içinde tutulması gerekebilir; platform kararından önce bu gereksinimleri netleştirin.
Karar Kontrol Listesi
- Uygulama ya da ERP üreticisinin desteklediği SQL Server sürümleri ve compatibility level’lar doğrulandı.
- Seçilen sürümün destek tarihleri, sunucunun planlanan ömrünü kapsıyor.
- Edition, gerçek çekirdek, bellek ve yüksek erişilebilirlik ihtiyacına göre seçildi.
- Lisans modeli (çekirdek, Server+CAL, abonelik) maliyet açısından karşılaştırıldı.
- Desteği biten sürümler için upgrade takvimi oluşturuldu.
İlgili Yazılar
- SQL Server 2025 Lisanslama Rehberi: Sürümler, Core ve CAL, Fiyatlar ve Maliyet Optimizasyonu
- SQL Server 2025 Upgrade Rehberi: Geçiş Yolları, Kırıcı Değişiklikler ve Adım Adım Plan
- SQL Server Always On Nedir? Availability Group ve Failover Cluster Instance Rehberi
- SQL Server Kaç CPU Çekirdeği Kullanabilir? Sürüm Sınırları, Offline Scheduler’lar ve VM Tuzakları
SQL Server Danışmanlığı
Sürüm ve edition kararını verilerle verin
Aryasoft’un kıdemli DBA ekibi iş yükünüzü, uygulama desteğini, lisans maliyetini ve yüksek erişilebilirlik ihtiyacınızı birlikte değerlendirir; kurulum ya da upgrade planını uçtan uca hazırlar.
