Veritabanı İzlemede Hangi Alarmlar Olmalı? DBA Alarm Matrisi

DBA alarm matrisi, veritabanı izleme sisteminde hangi metrik için hangi eşikte alarm üretileceğini, alarmın önem derecesini ve alarm geldiğinde kimin ne yapacağını tek bir tabloda tanımlayan dokümandır. İyi bir alarm matrisi iki hatayı birlikte önler: kritik bir sorunun hiç alarm üretmemesini ve ekibin önemsiz alarmlar arasında gerçek sorunu gözden kaçırmasını.

Bu rehber, SQL Server ve PostgreSQL ortamları için bir alarm matrisinin nasıl kurulacağını anlatıyor. Önerilen eşikler bir başlangıç noktasıdır; kendi sisteminizin normal davranışına (baseline) göre ayarlanmalıdır.

Kısaca: İyi Bir Alarm Matrisinin Özellikleri

Önem Dereceleri

Alarm Matrisi: Ortak Metrikler

Aşağıdaki tablo hem SQL Server hem PostgreSQL için geçerli olan temel alarmları içeriyor. Eşikler başlangıç önerisidir.

SQL Server’a Özgü Alarmlar

Hata 823, 824 ve 825 için SQL Server Agent alarmları birkaç satırla kurulabilir. Aşağıdaki örnek alarmları oluşturur; bildirim için bir operatör tanımlayıp sp_add_notification ile bağlamanız gerekir:

USE msdb;
EXEC dbo.sp_add_alert @name = N'Error 823 - I/O error',
     @message_id = 823, @severity = 0, @include_event_description_in = 1;
EXEC dbo.sp_add_alert @name = N'Error 824 - Logical consistency error',
     @message_id = 824, @severity = 0, @include_event_description_in = 1;
EXEC dbo.sp_add_alert @name = N'Error 825 - Read retry',
     @message_id = 825, @severity = 0, @include_event_description_in = 1;
EXEC dbo.sp_add_alert @name = N'Severity 024 - Fatal hardware error',
     @severity = 24, @include_event_description_in = 1;

Hangi alarmların açılması gerektiğini ve operatör ayarlarını SQL Server alert rehberimizde ayrıntılı olarak anlattık.

PostgreSQL’e Özgü Alarmlar

Örneğin işlem numarası yaşı ve aktif olmayan slot’lar için şu sorgular izleme sistemine eklenebilir:

-- Transaction ID age as a percentage of autovacuum_freeze_max_age
SELECT datname,
       age(datfrozenxid) AS xid_age,
       round(100.0 * age(datfrozenxid) / current_setting('autovacuum_freeze_max_age')::int, 1) AS pct_of_freeze_max
FROM pg_database
ORDER BY xid_age DESC;
-- Inactive replication slots and the WAL they retain
SELECT slot_name, active,
       pg_size_pretty(pg_wal_lsn_diff(pg_current_wal_lsn(), restart_lsn)) AS retained_wal
FROM pg_replication_slots
WHERE NOT active;

Alarm Yorgunluğunu Önlemek

Çok fazla alarm, hiç alarm olmamasından daha tehlikeli olabilir: ekip, sürekli gelen bildirimlere alışır ve kritik olanı da görmezden gelir. Bunu önlemek için:

• Süre koşulu ekleyin: Anlık CPU sıçramaları yerine “15 dakika boyunca” gibi süreli koşullar kullanın.
• Tekrarları birleştirin: Aynı sorun için her dakika yeni bildirim göndermeyin.
• Bakım dönemlerini tanımlayın: Planlı çalışmalar sırasında beklenen alarmları sessize alın.
• Aylık gözden geçirin: Hangi alarmın kaç kez tetiklendiğini ve kaçının gerçek aksiyon gerektirdiğini raporlayın.

Alarm Matrisi Bir Dokümandır, Araç Değil

Hangi izleme aracını kullandığınız, alarm matrisinden sonra gelen bir karardır. Önce neyi, hangi eşikte, kimin izleyeceğini tanımlayın; sonra bu matrisi uygulayabilecek aracı seçin. Günlük, haftalık ve aylık kontrolleri SQL Server izleme kontrol listemizde, bir kesinti anında ilk adımları ilk 30 dakika runbook’umuzda bulabilirsiniz.

Aryasoft ile 7×24 İzleme

Aryasoft’un SLA modelinde izleme 7x24x365 sürer: alarmlar otomatik olarak talep açar, nöbetçi ekipteki bir mühendis alarmı çözer ve tüm olaylar aylık raporda yer alır. Ekip; bir müşteri temsilcisi, teknik ekip ve nöbetçi ekipten oluşur. Mesai saatlerinde ilk müdahale süresi 30 dakika, mesai dışında 2 saattir. Alarm matrisini ilk gün sizinle birlikte, sistemlerinizin normal davranışına göre kurarız. Ayrıntılar yönetilen veritabanı hizmetleri sayfamızda.

Sıkça Sorulan Sorular

Kaynaklar

Bu rehberdeki teknik bilgiler Kasım 2026’da aşağıdaki resmi dokümantasyonla karşılaştırıldı.

1. Microsoft Learn: MSSQLSERVER_825
2. Microsoft Learn: MSSQLSERVER_824
3. Microsoft Learn: Database engine error severities
4. Microsoft Learn: sp_add_alert
5. PostgreSQL dokümantasyonu: Routine Vacuuming
6. PostgreSQL dokümantasyonu: pg_replication_slots