Bir SQL Server’ın yıllar boyunca nasıl davranacağı büyük ölçüde kurulduğu ilk gün belirlenir. Yanlış biçimlendirilmiş bir disk, kişisel bir hesapla çalışan servis, varsayılan bırakılmış bellek ayarı ya da yanlış seçilmiş bir collation, sonradan düzeltilmesi kesinti ve emek gerektiren sorunlardır. Bu yüzden kurulumu, tıklanarak geçilen bir sihirbaz değil, adımları belgelenmiş bir süreç olarak ele almak gerekir.
Bu kontrol listesi, Windows üzerinde üretim amaçlı bir SQL Server kurulumunu dört aşamada ele alır: planlama, Windows hazırlığı, kurulum sırasındaki seçimler ve kurulum sonrası yapılandırma. Her maddenin ayrıntısı için ilgili rehberlerimize bağlantı veriyoruz.
Yeni bir SQL Server mı kuruyorsunuz?
Aryasoft, SQL Server'ı iş yükünüze göre planlar, kurar ve yapılandırır; kurulumu belgeleyip doğrulanmış bir sistem teslim eder.
1. Planlama
- Sürüm ve edition: Uygulama üreticisinin desteklediği en güncel sürümü seçin; edition’ı gerçek çekirdek, bellek ve yüksek erişilebilirlik ihtiyacına göre belirleyin. Ayrıntılar sürüm seçimi rehberimizde.
- Collation: Sunucu collation’ı sonradan değiştirmesi en zor ayarlardan biridir. Uygulamanın gerektirdiği collation’ı önceden doğrulayın; Türkçe karakterler ve büyük-küçük harf davranışı için collation rehberimize bakın.
- Servis hesapları: Her servis için ayrı, en az yetkili bir hesap kullanın: tek sunuculu kurulumlarda sanal hesaplar (
NT Service\MSSQLSERVER), etki alanı kaynaklarına erişim gerekiyorsa group managed service account (gMSA); adım adım kurulumu gMSA kurulum rehberimizde anlatıyoruz. Kişisel kullanıcı hesaplarını asla servis hesabı yapmayın. - Disk yerleşimi: Veri, log, TempDB ve yedek için ayrı volume’lar planlayın.
- Yüksek erişilebilirlik: Always On, failover cluster ya da log shipping gerekiyorsa sunucu adlandırma, ağ ve depolama tasarımını kurulumdan önce netleştirin.
2. Windows Hazırlığı
- İşletim sistemi: SQL Server sürümünün desteklediği bir Windows Server sürümü; tüm güncellemeleri yüklenmiş temiz bir kurulum.
- Güç planı: Windows’ta High Performance güç planı; BIOS’ta güç yönetimi işletim sistemi kontrolünde ya da yüksek performansta. Ayrıntılar güç planı yazımızda.
- Disk biçimlendirme: SQL Server dosyalarının bulunacağı volume’ları 64 KB allocation unit size ile biçimlendirin. Ayrıntılar disk depolama rehberimizde.
- Page file: Sistem sürücüsünde, bellek dökümüne yetecek boyutta; SQL Server disklerinde değil. Bkz. page file rehberimiz.
- Active Directory: Bilgisayar nesnesi doğru OU’da; o OU’ya bağlı Group Policy’ler (kullanıcı hakları, güvenlik duvarı, güncelleme politikası) uygulanmış ve
gpresultile doğrulanmış. - Ağ ve güvenlik duvarı: SQL Server portu (sabit port önerilir), gerekiyorsa DAC portu ve uygulama sunucularından erişim izinleri; Kerberos için SPN’ler.
- Windows güncellemeleri: Otomatik yeniden başlatma kapalı, güncellemeler bakım penceresinde kontrollü.
Uyarı
Antivirüs taraması, SQL Server veri, log ve yedek dosyalarına, TempDB’ye ve sqlservr.exe sürecine karışırsa ciddi performans sorunlarına ve hatta dosya bozulmalarına yol açabilir. Kurulumdan önce güvenlik ekibiyle Microsoft’un önerdiği klasör, uzantı ve süreç istisnalarını tanımlayın; istisnaların gerçekten uygulandığını doğrulayın.
3. Kurulum Sırasındaki Seçimler
- Bileşenler: Yalnızca gerçekten gereken bileşenleri kurun. Kullanılmayan her servis, yamalanması ve güvenliği sağlanması gereken ek bir yüzeydir.
- Instant File Initialization: Server Configuration sayfasında “Grant Perform Volume Maintenance Task privilege” seçeneğini işaretleyin. Bkz. IFI rehberimiz.
- Kimlik doğrulama: Mümkünse yalnızca Windows Authentication; Mixed Mode yalnızca uygulama gerektiriyorsa. sysadmin olarak kişileri değil, bir AD grubunu ekleyin.
- Dizinler: Varsayılan veri, log ve yedek dizinlerini planlanan volume’lara yönlendirin; sistem sürücüsünü kullanmayın.
- TempDB: Kurulum sihirbazının TempDB sayfasında veri dosyası sayısını işlemci sayısına göre (8’e kadar) ayarlayın, dosyaları eşit boyutta ve sabit MB büyümeyle ayrı bir volume’a yerleştirin. Bkz. TempDB rehberimiz.
- MAXDOP ve bellek: SQL Server 2019 ve sonrasında sihirbaz MAXDOP ve max server memory için öneri sunar; önerileri inceleyip onaylayın.
İpucu
Kurulumu bir kez sihirbazla yaptıktan sonra oluşan ConfigurationFile.ini dosyasını saklayın. Sonraki sunucuları aynı dosyayla komut satırından kurmak, tüm sunucuların aynı seçimlerle kurulmasını garanti eder ve kurulumun kendisini belgelemiş olur.
4. Kurulum Sonrası Yapılandırma
Yama ve sürüm
En güncel cumulative update’i, yayımlanmasından sonra kısa bir değerlendirme süresi tanıyarak yükleyin; bilinen sorunlu build’lerden kaçının. Bkz. tehlikeli SQL Server build’leri.
Instance ayarları
- Max server memory, işletim sistemine ve diğer servislere pay bırakacak şekilde.
- MAXDOP ve cost threshold for parallelism, NUMA yapısına ve iş yüküne göre.
- Lock Pages in Memory, ihtiyaç değerlendirildikten sonra.
- Varsayılan olarak backup compression ve backup checksum açık.
remote admin connectionsaçık; kriz anında DAC ile bağlanılabilir.- model veritabanında sabit MB büyüme ayarları ve doğru recovery model.
Güvenlik
- sa hesabı devre dışı ya da yeniden adlandırılmış; parola politikası uygulanıyor.
- xp_cmdshell, OLE Automation gibi gereksiz özellikler kapalı.
- Bağlantı şifrelemesi için güvenilir bir sertifika atanmış.
- Audit yapılandırması kurulmuş. Bkz. güvenlik sıkılaştırma rehberimiz.
Operasyon
- Database Mail, operator’lar, fail-safe operator ve ciddi hatalar için uyarılar. Bkz. SQL Server Agent rehberimiz.
- Yedek job’ları, RPO ve RTO hedeflerine göre; ilk restore testi yapılmış.
- DBCC CHECKDB, index ve istatistik bakımı zamanlanmış.
- Error log dosya sayısı artırılmış ve log düzenli olarak döndürülüyor.
- İzleme ve baseline toplanmaya başlanmış.
5. Doğrulama: Tek Sorguda Temel Ayarlar
Kurulumu teslim etmeden önce temel ayarları tek seferde kontrol edin:
SELECT SERVERPROPERTY('ProductVersion') AS version,
SERVERPROPERTY('ProductUpdateLevel') AS cu,
SERVERPROPERTY('Edition') AS edition,
SERVERPROPERTY('Collation') AS server_collation,
(SELECT instant_file_initialization_enabled FROM sys.dm_server_services
WHERE servicename LIKE N'SQL Server (%') AS ifi_enabled,
(SELECT sql_memory_model_desc FROM sys.dm_os_sys_info) AS memory_model,
(SELECT COUNT(*) FROM tempdb.sys.database_files WHERE type_desc = N'ROWS') AS tempdb_data_files;
SELECT name, value_in_use
FROM sys.configurations
WHERE name IN (N'max server memory (MB)', N'max degree of parallelism',
N'cost threshold for parallelism', N'backup compression default',
N'backup checksum default', N'remote admin connections',
N'xp_cmdshell', N'priority boost');
Not
Kurulum belgesi en az kurulumun kendisi kadar önemlidir. Sunucu adı, sürüm ve build, servis hesapları, disk yerleşimi, ayarların değerleri ve nedenleri, yedek ve bakım planı tek bir belgede toplanmalıdır. Ekip değiştiğinde ya da bir migration gerektiğinde ilk aranan şey bu belgedir.
Yeni Sunucuya Geçiyorsanız
Bu liste yeni kurulumlar için olduğu kadar, eski bir sunucudan yenisine geçiş için de geçerlidir. Geçişte ayrıca login’lerin SID’leriyle taşınması, Agent job’ları, linked server’lar, credential’lar ve diğer sunucu nesnelerinin aktarılması ve yeni sunucunun eskisiyle aynı güçte olduğunun doğrulanması gerekir. Bunları SQL Server 2025 upgrade rehberimizde ayrıntılı ele alıyoruz.
İlgili Yazılar
- SQL Server Health Check: Neleri Kapsamalı? 12 Başlıklık Kontrol Listesi
- Hangi SQL Server Sürümünü Kullanmalısınız? 2025, 2022, 2019 ve Edition Seçimi
- SQL Server 2025 Upgrade Rehberi: Geçiş Yolları, Kırıcı Değişiklikler ve Adım Adım Plan
- Linux’ta SQL Server Kurulumu: Ubuntu 24.04 Üzerine SQL Server 2025, Adım Adım
SQL Server Kurulum ve Yapılandırma
Sunucunuzu ilk günden doğru kurun
Aryasoft’un kıdemli DBA ekibi SQL Server’ı iş yükünüze göre planlar, kurar, yapılandırır ve doğrular; tüm kararları ve ayarları belgeleyerek bakımı kolay bir sistem teslim eder.